Op je scherm is het blauw van je logo helder en diep. Op de eerste print oogt het donkerder, bijna paars. Wie kleur printen laat doen voor een brochure, een presentatiemap of een productblad, loopt vroeg of laat tegen dat verschil aan. Kleur kost ook meer dan zwart-wit, dus er spelen twee vragen: hoe krijg je de kleur goed, en waar is kleur zijn geld waard. Dit artikel loopt ze allebei langs.
Wanneer kleur printen loont
Kleur doet wat zwart-wit niet kan. Het onderscheidt, het maakt herkenbaar en het stuurt het oog. Een grafiek met vier lijnen lees je in kleur in één oogopslag; in grijstinten pak je de legenda erbij. Een productfoto verkoopt in kleur, en een huisstijl met een vaste bedrijfskleur valt weg zodra alles grijs wordt.
Voor tekst die gelezen en opgeborgen wordt, voegt kleur weinig toe. Notulen of een handleiding zonder afbeeldingen kun je beter in zwart-wit laten maken; hoe je zo’n document leesbaar houdt, staat bij zwart wit printen. Daartussen zit de gemengde opdracht: het binnenwerk in zwart-wit, de omslag en de pagina’s met grafieken in kleur.
Waarom je scherm andere kleuren laat zien dan de print
Een scherm maakt kleur met licht in rood, groen en blauw (RGB). Een printer werkt met vier tonerkleuren: cyaan, magenta, geel en zwart (CMYK). Het kleurbereik van CMYK is kleiner dan dat van een scherm. Fel groen, elektrisch blauw en neonoranje bestaan op je monitor, maar niet op papier. De printer kiest dan de dichtstbijzijnde kleur die hij wel kan maken.
Daar komt het licht bij. Een scherm straalt, papier weerkaatst. Een print onder tl-licht in een vergaderzaal ziet er anders uit dan dezelfde print bij daglicht aan het raam. Kleuren op papier ogen daardoor meestal iets donkerder en minder verzadigd dan op het scherm waarop je ze ontwierp. Dat is geen fout van de printer, maar het verschil tussen twee manieren om kleur te maken.
Huisstijlkleuren en een proef vooraf
Een vaste huisstijlkleur staat vaak als Pantone-nummer in de huisstijlgids. Pantone is een systeem van vooraf gemengde steunkleuren (kleuren die niet uit de vier basiskleuren worden opgebouwd). Bij kleur printen wordt zo’n kleur omgerekend naar CMYK. De meeste kleuren komen er dicht bij, sommige niet. Vraag je ontwerper of huisstijlbureau of er een CMYK-waarde voor printwerk is vastgelegd en gebruik die in je bestand.
Moet een kleur precies kloppen, laat dan eerst een proef maken op het papier waarop de oplage komt. Je beoordeelt de kleur in je hand en in het licht waarin het drukwerk straks gebruikt wordt. Na je akkoord draait de oplage met dezelfde instellingen, zodat het honderdste exemplaar er hetzelfde uitziet als het eerste.
Papier verandert je kleur
Hetzelfde bestand oogt op drie papiersoorten anders. Gestreken glanzend papier houdt de toner aan het oppervlak, waardoor kleuren fel en verzadigd blijven; dat werkt voor foto’s. Gestreken mat papier geeft volle kleuren zonder spiegeling en leest rustiger. Ongestreken papier, zoals briefpapier, is opener van structuur: kleuren worden zachter en iets doffer. Welk papier bij welke opdracht hoort, lees je bij papier printen.
Ook de witheid van het vel telt. Op hagelwit papier springen kleuren eruit, op gebroken wit krijgt alles een warme ondertoon. En op dun papier schijnt een vol kleurvlak bij dubbelzijdig printen door naar de achterkant. Voor documenten met veel kleurvlakken of foto’s kies je daarom 100 grams of zwaarder.
Wat de prijs van kleur printen bepaalt
Kleur kost per pagina meer dan zwart-wit, maar hoeveel meer hangt af van je opdracht. De oplage telt: bij meer exemplaren daalt de prijs per stuk. Het aandeel kleur telt: een rapport met vier kleurpagina’s tussen zestig pagina’s tekst is iets anders dan een volledige kleurenbrochure. Formaat en papier wegen mee; een document voor a4 printen op 80 grams is een andere opdracht dan een A3-poster op glanzend papier.
Dan zijn er de afwerking, van nieten tot inbinden, en de aanlevering. Een drukklare PDF scheelt werk; een bestand dat nog omgezet of aangepast moet worden, niet. Stuur je bestand mee met je aanvraag, dan rekenen we met jouw pagina’s en niet met een gemiddelde.
Kleur printen bij EPC
Bij EPC in Nieuwegein valt kleurwerk onder printen op losbladige productiemachines van Canon. We printen enkel- en dubbelzijdig, van één proefexemplaar tot grote oplages, en houden de kleur gelijk over de hele stapel. Snijden, nieten, inbinden en lamineren doen we in eigen huis.
Ligt de oplage hoog, dan kijken we samen of printen de beste route is of dat digitaal drukken beter uitpakt. Grotere formaten, zoals posters en banners, gaan over een andere machine; zeg bij je aanvraag welk formaat je nodig hebt.
Rapporten, presentaties en cursusmateriaal met kleurpagina’s horen bij documenten printen. Daar zetten we kleur- en zwart-witpagina’s in de juiste volgorde, zodat een gemengd document als één geheel uit de machine komt.
Zo lever je een kleurenbestand aan
Lever een PDF aan met de kleuren in CMYK. Staat je bestand in RGB, dan zetten we het om, maar dan zie je pas op de proef hoe de kleuren uitvallen. Zet afbeeldingen op 300 dpi. Loopt een kleurvlak tot de rand, houd dan 3 mm afloop aan (de rand die buiten het eindformaat doorloopt, zodat er na het snijden geen wit randje overblijft) en zet tekst minimaal 5 mm van de rand.
Kleine tekst zet je in puur zwart, niet in een mengzwart uit vier kleuren. Een letter die uit vier lagen toner bestaat, wordt bij de kleinste verschuiving wazig. Grote zwarte vlakken mogen wel diep zwart zijn. Voor we printen controleert onze eigen DTP’er (de opmaker die bestanden drukklaar maakt) het bestand op resolutie, afloop en kleurinstellingen; klopt er iets niet, dan hoor je dat eerst.
Kleur waar het iets zegt, zwart-wit waar het niets toevoegt
Kleur is een middel, geen standaard. Zet het in waar het informatie draagt of je huisstijl zichtbaar maakt, en laat het weg waar alleen tekst staat. Lever je bestand in CMYK aan, laat een proef maken als de kleur moet kloppen en kies papier dat bij het gebruik past.
Wil je weten hoe jouw document in kleur uitpakt? Neem contact op, dan bekijken we je bestand en maken we een proef op het papier van jouw keuze.
Veelgestelde vragen
Wat kost kleur printen per A4?
Daar is geen vast bedrag voor, omdat de prijs afhangt van oplage, papier, het aandeel kleurpagina’s en de afwerking. Een document met een paar kleurpagina’s tussen zwart-witte tekst kost minder dan een volledig kleurendocument. Stuur je bestand en het aantal exemplaren mee, dan krijg je een prijs voor jouw opdracht.
Waar kan ik in kleur laten printen als ik geen geschikte printer heb?
Bij een printservice zoals EPC in Nieuwegein, waar je je bestand per mail of via het contactformulier aanlevert. Je geeft het aantal, het papier en de afwerking op en haalt het drukwerk af. Ook voor één exemplaar of een proef kun je bij ons terecht.
Hoe print ik in kleur vanuit Word?
Kies in het afdrukvenster je printer, open de printereigenschappen en zet de kleurmodus op kleur in plaats van grijswaarden. Laat je het document printen, sla het dan op als PDF. Dan staan opmaak en lettertypen vast en zien wij precies wat jij ziet.
Waarom ziet mijn print er anders uit dan op mijn scherm?
Een scherm maakt kleur met licht in RGB en een printer met toner in CMYK, en dat laatste kleurbereik is kleiner. Felle schermkleuren worden op papier daardoor iets donkerder of doffer. Ook het papier en het licht waarin je kijkt spelen mee. Een proef op het gekozen papier laat vooraf zien hoe je kleuren uitvallen.
Kan ik een deel van mijn document in kleur laten printen?
Ja, kleur- en zwart-witpagina’s kunnen in één document. Geef in je aanvraag aan welke pagina’s in kleur moeten, of lever het bestand aan zoals het is, dan bespreken we samen welke pagina’s kleur nodig hebben. Zo betaal je voor kleur alleen waar het iets toevoegt.
